ناشر کیست؟
این سؤال برایتان پیش آمده که ناشر یعنی چه؟ یا همانطور که در عنوان این مطلب نوشتهایم میخواهید بدانید ناشر کیست و چه کار میکند؟ زیاد منتظرتان نمیگذاریم. با ما همراه باشید تا هم به این پرسش پاسخ دهیم و هم درباره انتشارات و نشر کتاب بیشتر بدانیم.
ناشر فرد، گروه یا نهادی است که با مجموعهای از امکانات و اقدامات فنی و تخصصی نسبت به چاپ و توزیع اثر چاپی اقدام مینماید.
کار ناشر اجرا یا نظارت است به این معنی که کلیه مراحل لازم برای چاپ یک اثر شامل حروفچینی، صفحه آرایی، لیتوگرافی، چاپ، صحافی، پخش و فروش کتاب توسط ناشر یا زیر نظر او انجام می شود.
در واقع نشر کتاب اصلیترین کار ناشر است. در ادامه درباره اینکه نشر یعنی چه؟ ناشر کیست؟ انتشارات چیست و چه اهمیتی دارد صحبت میکنیم و از وظایف آن میگوییم.
نشر یعنی چه و اهمیت انتشارات چیست؟
نشر نوعی فرآیند است که در آن دستنوشتهها، افکار و پیشنهادهای نویسندگان به اثر چاپی تبدیل میشود. به عبارتی نشر مدیریت، تهیه و تولید مواد خواندنی آموزشی، علمی و غیره چاپ و انتشار آنها است. پدیده نشر در واقع با اختراع خط و نوشتن آغاز شد و ابزاری است برای حفظ و انتقال هرگونه پیام در زمان حال و آینده. هرچند نیاز بشر به برقراری ارتباط پیش از خط و نوشتن نیز وجود داشت و به صورت ارتباط شفاهی بود، محدودیتهایی هم داشت.
مثلاً انتقال اطلاعات بدون تماس حضوری دو نفر در یک مکان یا زمان مشخص مقدور نبود. با اختراع خط و شکلگیری صنعت چاپ بود که انتشارات رونق گرفت. رونق نشر و انتشارات و به ویژه نشر کتاب، بسیاری از محدودیتهای انتقال اطلاعات را از بین برد و چنین بود که اهمیت خط، چاپ، نشر و انتشار کتاب آشکار شد.
هزینه چاپ کتاب دیجیتال در مجمتع چاپ دیجیتال روز
مشاوره حرفهای، پشتیبانی فنی و ارائه خدمات سفارشی برای ناشران کتاب با بهترین کیفیت و در کوتاهترین زمان در مجتمع چاپ دیجیتال روز
ناشر یعنی چه؟ ناشر کیست؟
شاید شما هم گمان میکنید که ناشر همان انتشارات است! آیا این تصور درست است؟ آیا آشتباه فکر میکنید؟ در پاسخ بگوییم که بخشی از این تصور درست است؛ آن جایی که هر دو آثار و نوشتههای نویسندگان را منتشر می کنند. اما ناشر دقیقاً همان انتشارات نیست! در واقع ناشر فردی است که کار نشر کتاب ها و آثار را بر عهده می گیرد و اغلب مسئول و مدیر انتشارات است. حتی ناشر می تواند همان صاحب اثر باشد.
در گذشته نویسندگان می توانستند بدون نیاز به فرد ناشر، اثر خود را به چاپ انبوه برسانند اما پس از تصویب قانونی در وزارت فرهنگ و ارشاد، لازم است که هر صاحب اثری مراحل انتشار کتاب یا اثر خود را به انتشارات بسپارد.
همانطور که گفتیم انتشارات به مجموعه یا موسسه فرهنگی گفته میشود که مراحل مختلف نشر و چاپ کتاب را انجام میدهد. ناشر یکی از افرادی است که در انتشارات کار میکند. ناشر کتاب در واقع و در بیشتر مواقع شخص اول یا همان مدیر انتشارات است. البته در گذشته و تا پیش از لغو شدن قانون ناشر مولف، ناشر به فردی گفته می شد (و یا انتشارات به مکانی گفته می شد) که در آن صرفاً کتاب یا روزنامه و یا مجله به صورت کاغذی تولید و منتشر میشد، اما با رشد تکنولوژی همچنین کاربردهای اینترنت، حوزه اختیارات و وظایف ناشر و انتشارات، از محدوده صرفا مرتبط به کاغذ چاپ خارج شد و به نسخههای الکترونیکی کتابها و چاپ دیجیتال نیز گسترش پیدا کرد.
انتشارات چیست؟
اگر بپرسید انتشارات چیست؟ باید بگوییم ساده ترین توضیحی که می توان بیان کرد این است:
انتشارات مؤسسه یا مجموعهای فرهنگی است که اجازه نشر و انواع چاپ دیجیتال کتاب را از سوی نویسندگان دارد.
اما باید بدانید که وظایف انتشارات به همین موضوع ختم نمیشود. انتشارات تا پایان چاپ و فروش کتاب ها در کنار نویسنده حضوری پررنگ خواهد داشت. در واقع شما برای چاپ کتابهای خود باید به انتشارات ها مراجعه کنید تا به مرحله فروش آن برسید.
هر کدام از کارمندان انتشارات با توجه به نقش خود، بخشی از مراحل آمادهسازی و بررسی اثر را بر عهده میگیرند. ناگفته پیداست که در هنگام فروش کتاب ها و توزیع آن در بازار، درصدی از میزان فروش یک اثر را به عنوان دستمزد به انتشارات تعلق میگیرد.
انتشارات چه بخشهایی دارد؟ کار انتشارات چیست؟
موسسه انتشارات شامل بخشهای مختلفی است که هر کدام وظایفی خاص برعهده دارند.
بخشهای مهم هر مؤسسه انتشارت عبارتند از:
-
- دفتر مدیر انتشارات
-
- بخش تولید فرهنگی
-
- بخش تولید فنی و هنری
-
- بخش تولید چاپی
-
- بخش مالی و اداری
-
- بخش بازاریابی، تبلیغات ، پخش و فروش
-
- روابط عمومی
می خواهید ناشر کتاب باشید؛ در مقاله چگونه ناشر شویم در این مورد جامع صحبت کرده ایم.
بخش تولید فرهنگی (قلب انتشارات)
بخش تولید فرهنگی بخش اصلی یا به عبارتی قلب هر انتشارات است. زیرا مهمترین اقدامات انتشارات در این بخش شکل میگیرد. مهمترین وظایف بخش تولید فرهنگی در انتشارات شامل موارد زیر است:
-
- بررسی و ارزشیابی دستنوشتههای تحویلشده
-
- تهیه گزارشهای فنی درباره آنها
-
- ویراستاری
-
- آمادهسازی آثار برای چاپ
-
- تهیه نمایه کتاب
-
- گفتگو با پدیدآورندگان
-
- عقد قرارداد
-
- نظارت بر چاپ و نمونهخوانی
-
- طراحی جلد کتاب
لازم به یادآوری است همه مراحلی که برای چاپ و نشر کتاب لازم است، توسط انتشارات یعنی ناشر و سایر کارمندان نشر انجام میشود. مراحل چاپ و نشر کتاب شامل مواردی از جمله تدوین سیاست و برنامه، گفتگو، توافق و عقد قرارداد با پدیدآورنده، آمادهسازی برای چاپ طراحی و تولید، توزیع و فروش.
مدیر انتشارات کیست؟
مدیر انتشارات در واقع همان ناشر است. او بالاترین مقام در مؤسسه انتشاراتی است و وظیفهاش مانند هر مدیر دیگری، اداره واحد و تصمیمگیری درباره امور انتشارات است. گاه در رأس هرم تشکیلات نشر، هیئت مدیره وجود دارد و آنها از میان خود، یا حتی خارج از جمع خود، کسی را به عنوان مدیر عامل برمیگزینند. در واحدهای دولتی و وابسته به دولت ممکن است هیئت امنا در رأس هرم تشکیلات قرار گرفته باشد. در نشر غیردولتی، مدیر ممکن است خود سرمایهگذار یا بانی اصلی نشر یا انتشارات باشد.
میتوانید برای مطالعه بیشتر به این منبع انگلیسی مراجعه کنید.
وظایف مدیر انتشارات یا ناشر چیست؟
-
- ارتباط با نویسندگان و مترجمان برای انتخاب و گرفتن سفارش تولید
-
- بررسی و نیازسنجی وضعیت فرهنگی و تمایلات مردم برای شناسایی نوع موضوعات و کتابهای مورد علاقه آنها
-
- خواندن و ارزیابی متون نویسندگان یا مترجمان به کمک متخصصان
-
- دریافت مجوز نشر برای کتاب (گذراندن مراحل ممیزی در سازمان مربوطه)
-
- انجام برنامه ریزی های لازم برای آماده سازی کتاب
-
- نظارت بر ویراستاری، نمونه خوانی و مواردی از این دست
-
- سفارش مراحل مختلف چاپ از جمله عکس و تصویر، صفحهآرایی و مواردی از این قبیل
-
- مذاکره و گفتوگو با پدیدآورندگان و عقد قرارداد با آنها
-
- برآوردهای مالی چاپ کتاب
-
- نظارت بر چاپ و صحافی کتاب
-
- نظارت بر روند توزیع و فروش کتاب
تفاوت ناشر و انتشارات چیست؟
در حوزه نشر کتاب، دو واژه انتشارات و ناشر بسیار مورد استفاده قرار میگیرند. برخی از افراد ممکن است به اشتباه این دو واژه را به جای یکدیگر استفاده کنند، این در حالی است که این دو واژه از لحاظ ساختار، مفهوم و عملکرد با یکدیگر دارای تفاوت هستند. در ادامه به تشریح تفاوتهای مابین ناشر و انتشارات پرداخته میشود:
- تفاوت از لحاظ مفهوم و تعریف
- ناشر کتاب به فرد یا نهادی اطلاق میشود که مسئولیت مالی و مدیریتی انتشار کتاب را بر عهده دارد. در حقیقت این فرد یا شرکت، مسئول مدیریت فرایند تولید و توزیع کتابها یا سایر آثار مکتوب است. به طور کلی ناشر میتواند یک شخص حقیقی یا یک شخصیت حقوقی باشد.
- انتشارات به سازمان یا مؤسسهای اطلاق میشود که بستر لازم برای انجام فعالیتهای مرتبط با نشر کتاب را فراهم میکند. انتشارات معمولاً شامل تیمها یا بخشهای ویراستاران، طراحان و کارشناسان متخصص در بازاریابی است که به منظور نشر کتاب و عرضه آن به بازار همکاری میکنند. انتشارات معمولاً دارای ساختار وسیعی است و یک انتشارات ممکن است شامل چند ناشر باشد که در بخشها و حوزههای مختلف فعالیت دارند.
- دامنه فعالیت
- ناشر ممکن است صرفاً در زمینه انتخاب و تولید محتوای کتاب فعالیت داشته باشد.
- انتشارات میتواند طیف وسیعی از فعالیتهای مختلفی مانند ویراستاری، طراحی، تولید، توزیع و بازاریابی را شامل شود.
- مقیاس
- ناشر میتواند یک شخص یا تیم کوچک باشد.
- انتشارات معمولاً ساختاری بزرگتر با تیمهای تخصصی متعدد را شامل میشود.
- جنبههای قانونی و مالی
- ناشر کتاب اغلب با نویسندگان قرارداد امضاء کرده و مسئولیت قانونی محتوای منتشر شده را بر عهده میگیرد. همچنین مدیریت مالی پروژه از جمله هزینههای تولید، چاپ و توزیع در اختیار ناشر است.
- انتشارات قراردادها و امور مالی را از نظر اجرایی مدیریت میکند و و درآمد نهایی بین نویسنده، ناشر و سایر طرفها تقسیم میشود. فراهم کردن زیرساختهای عملیاتی از وظایف اصلی انتشارات محسوب میشود.
- حوزه تخصص
- ناشر ممکن است صرفاً در یک ژانر یا سبک خاص تخصص داشته باشد.
- انتشارات معمولاً دارای زیرمجموعههایی است که هر یک در ژانر یا حیطه خاصی تخصص دارند.
- شناخت بازار و مخاطبان محتوای کتاب
- ناشر اغلب با دقت و ظرافت مخاطب هدف کتاب را بررسی و تحلیل کرده و برنامهریزی لازم را برای بازاریابی و توزیع انجام میدهد.
- انتشارات معمولاً شامل تیمهایی است که در کنار ناشر، برای توزیع مناسب کتاب فعالیت میکنند.
متن انگلیسی:
“A book publisher is a person or company responsible for overseeing the production, distribution, and promotion of books. Publishers handle the editorial process, design, printing, and marketing, as well as the distribution of books to retailers and readers. They are key players in the book industry, helping to decide which books get published and how they reach their audience.”
ترجمه فارسی:
“ناشر کتاب فرد یا شرکتی است که مسئول نظارت بر تولید، توزیع و تبلیغ کتابها میباشد. ناشران فرآیند ویرایش، طراحی، چاپ و بازاریابی را مدیریت کرده و همچنین کتابها را به خردهفروشان و خوانندگان توزیع میکنند. آنها نقش کلیدی در صنعت نشر دارند و به تصمیمگیری در مورد این که کدام کتابها منتشر شوند و چگونه به مخاطبان خود برسند کمک میکنند. “
به نقل از سایت publishersweekly
ویژگی های بهترین ناشر کتاب
بهترین ناشران کتاب دارای برخی ویژگیها هستند که به واسطه آن میتوانند نیازهای نویسندگان را برآورده کرده و کتاب را با موفقیت در بازار منتشر کنند. در ذیل به برخی از این خصوصیات اشاره میکنیم:
|
عنوان |
توضیحات |
|
روند پذیرش و انتخاب دقیق اثر |
یک ناشر ایدهآل با ظرافت و دقت بسیار، محتویات کتاب را بررسی میکند و صرفاً آثاری را برمیگزیند که در بازار کتاب پتانسیل موفقیت بالایی دارند. ناشران برتر معمولاً در این فرایند از ویراستاران حرفهای استفاده میکنند تا کیفیت آثار حفظ شود. |
|
همکاری با تیم حرفهای |
ناشران حرفهای با تیمی شامل ویراستاران، طراحان، و مدیران بازاریابی همکاری میکنند تا اثر نویسنده در بهترین حالت ممکن به بازار عرضه شود. |
|
قابلیت توزیع گسترده و قوی |
ناشران حرفهای به شبکههای توزیع بزرگ مانند کتابفروشیها، فروشگاههای آنلاین و نمایشگاههای کتاب دسترسی دارند. دسترسی به بازارهای بینالمللی نیز از مزیتهای بزرگ این ناشران است. |
|
بازاریابی و تبلیغات مناسب |
ناشران برتر برنامههای تبلیغاتی جامعی دارند که شامل ارسال کتاب به منتقدان، تبلیغات در شبکههای اجتماعی، ارتباط با رسانهها، شرکت در نمایشگاههای کتاب و برگزاری رویدادهای ادبی است. |
|
تخصص ناشر در حیطه کتاب نویسنده |
ناشر باید در حوزه اثر نویسنده تخصص داشته باشد؛ مثلاً برای رمان، ناشران فعال در زمینه ادبیات داستانی مناسبتر هستند. |
|
قرارداد منصفانه و شفافیت مالی |
ناشران حرفهای با در نظر گرفتن منافع نویسنده، حقالتألیف مناسبی تعیین میکنند و گزارشهای منظمی از فروش کتاب ارائه میدهند. شفافیت در قرارداد و احترام به حقوق نویسنده از ویژگیهای بارز این ناشران است. |
|
داشتن تعامل مناسب |
ناشر حرفهای با نویسنده تعاملی سازنده دارد، از پیشنهادها استقبال میکند و مشاوره دقیقی از فرایند انتشار ارائه میدهد. این تعامل باعث میشود نویسنده احساس ارزشمندی کند. |
|
شهرت و اعتبار |
شهرت و اعتبار ناشر تضمینکننده کیفیت خدمات است. ناشران معتبر معمولاً سابقه طولانی و همکاری با منتقدان برجسته دارند و آثار منتشر شدهشان از کیفیت بالایی برخوردار است. |
|
استفاده از فناوریهای مدرن |
ناشران حرفهای از فناوریهای جدید مانند نسخههای الکترونیکی، چاپ سفارشی و ابزارهای دیجیتال برای تبلیغات و بازاریابی استفاده میکنند. |
|
تعهد به استانداردهای اخلاقی و فرهنگی |
ناشران حرفهای به ارزشهای فرهنگی و اخلاقی پایبند هستند و از آثاری که در راستای ارتقای ارزشهای فرهنگی جامعه است، حمایت میکنند. |
مطالعه مقاله لیست انتشارات دارای مجوز پیشنهاد می شود.
مقایسه انواع ناشران از جنبه های مختلف
| نوع ناشر | توضیحات | مزایا | معایب |
|---|---|---|---|
| ناشر تجاری | ناشرانی که هدف اصلی آنها انتشار کتابهای پرفروش و عامپسند است. | 1. دسترسی به بازار گستردهتر. 2. پشتیبانی مالی و بازاریابی حرفهای. 3. تجربه بالا در صنعت نشر. |
1. انتخاب سختگیرانه آثار برای انتشار. 2. ممکن است تمرکز بر سودآوری باشد و نه محتوای علمی یا خاص. |
| ناشر دانشگاهی | ناشرانی که بر انتشار کتابهای علمی، پژوهشی و دانشگاهی تمرکز دارند. | 1. اعتبار علمی بالا. 2. مناسب برای مخاطبان خاص و دانشگاهی. 3. تضمین کیفیت علمی محتوا. |
1. مخاطبان محدودتر. 2. زمان طولانیتر برای بررسی و انتشار کتاب. 3. درآمد پایینتر نسبت به ناشران تجاری. |
| خودانتشاری | نویسنده خود کتاب را بدون واسطه با کمک پلتفرمهای آنلاین یا چاپ مستقیم منتشر میکند. | 1. کنترل کامل نویسنده بر فرآیند و محتوای کتاب. 2. سرعت بالاتر در انتشار. 3. درآمد مستقیم. |
1. نیاز به مهارتهای بازاریابی و توزیع از سوی نویسنده. 2. عدم دسترسی به شبکه گسترده ناشران حرفهای. |
چگونه ناشر کتاب پیدا کنیم؟
چگونه برای کتاب خود ناشر پیدا کنیم؟ یافتن ناشر کتاب، یکی از مهمترین دغدغههای نویسندگان پس از پایان اثرشان است. با وجود ناشران متعدد در سراسر کشور، این فرایند میتواند زمانبر باشد، از این رو نویسندگان باید برنامهریزی دقیقی در این خصوص داشته باشند. در ذیل به مراحل مهم یافتن ناشر کتاب مناسب اشاره میشود:
- مشخص کردن نوع و ژانر کتاب: نویسنده باید در ابتدا ژانر کتاب خود (مانند تخیلی، رمان، کودک و تاریخی) را تعیین کند. این کار کمک میکند ناشرانی که در سبک و حیطه کتاب نوشته شده تخصص و تجربه بیشتری دارند، بهتر شناسایی و ارزیابی شوند.
- تحقیق و بررسی در خصوص ناشران: در این مرحله نویسندگان باید ناشران فعال در حوزه کتاب خود را شناسایی کنند. برای شناسایی و ارزیابی ناشران میتوان از روشهای ذیل استفاده کرد:
|
1 |
استفاده از سایتهایی مانند خانه کتاب، فهرست ناشران، وبسایتهای ناشران، پایگاههای داده کتاب یا شبکههای اجتماعی برای جستجوی آنلاین ناشران، میتواند مفید باشد. این منابع چکلیستهایی از ناشران معتبر را ارائه میدهند که برای نویسندگان کمککننده و مفید است. |
|
2 |
نویسندگان میتوانند کتابهای مرتبط با ژانر خود را مورد بررسی قرار دهند. این کار به آنها امکان میدهد علاوه بر ارزیابی سبک و رویکرد ناشر، اطلاعات مفیدی درباره ناشر کسب کنند. در واقع، بررسی آثار منتشر شده، اطلاعات ارزشمندی را درباره کیفیت کار ناشر ارائه میدهد. |
|
3 |
مطالعه نقد و تجربیات سایر نویسندگان نیز میتواند در روند شناسایی ناشران به نویسنده کمک کند. افرادی که در چاپ کتاب تجربه دارند، میتوانند در فرایند یافتن ناشر برای چاپ کتاب به نویسنده کمک کنند. |
|
4 |
شرکت در نمایشگاههای کتاب یکی از روشهای یافتن ناشر کتاب است. بسیاری از ناشران در نمایشگاههای کتاب شرکت میکنند، از این رو نویسنده با شرکت در این نمایشگاهها میتواند با ناشرین مختلفی در ارتباط باشد. |
|
5 |
نویسنده میتواند با شرکت در انجمنها و کارگاههای نویسندگی با ویراستاران و عوامل ناشران ارتباط برقرار کند. ایجاد ارتباطات و شبکهسازی یکی از راههای کسب فرصتهای طلایی و ارتباط با ناشران است. |
- بررسی قوانین و شرایط ارسال کتاب: هر یک از ناشران برای دریافت و ارزیابی کتاب مؤلف شرایط و قوانین خاص خود (مانند ارسال پروپوزال و خلاصه کتاب) را دارند. معمولاً این شرایط و قوانین در وب سایت یا شبکههای اجتماعی ناشران موجود است و مؤلف میتواند با مراجعه به آنها، از این قوانین مطلع شود.
- تهیه پروپوزال: یک پروپوزال قوی شامل خلاصه کتاب، بیوگرافی نویسنده و مشخص کردن مخاطبین هدف، میتواند در یافتن ناشر کتاب مناسب بسیار مؤثر باشد.
- ارسال اثر: پس از انتخاب ناشر، نویسنده باید پروپوزال خود را طبق دستورالعملهای ناشر (ارائه به صورت حضوری یا ارسال از طریق ایمیل) ارسال کند. نویسنده باید در نظر داشته باشد که نحوه معرفی و بیان روشن تجربیاتش میتواند در جلب نظر ناشران بسیار مؤثر باشد.
- پیگیری : فرایند بررسی پروپوزال نویسنده توسط ناشر ممکن است قدری زمانبر باشد. بنابراین نویسنده میتواند از طریق ایمیل یا برقراری تماس پیگیریهای لازم را انجام دهد. در صورتی که ناشران معتبر اثر نویسنده را تأیید نکنند، وی میتواند به ناشران مستقل، خود انتشاری یا چاپ نسخه دیجیتالی کتاب روی بیاورد.
- انتخاب ناشر: در صورتی که ناشر اثر نویسنده را تأیید کند و علاقمند به همکاری با وی باشد، نویسنده میتواند جهت مذاکره و عقد قرارداد به ناشر مراجعه کرده و شرایط را ارزیابی کند.
جمعبندی
انتشارات مؤسسهای است که کار اصلی آن نشر کتاب و چاپ آن است. ناشر یکی از افرادی است که در انتشارات کار میکند و معمولاً مدیریت انتشارات را بر عهده دارد. مواردی از جمله تدوین سیاست و برنامه، گفتگو، توافق و عقد قرارداد با پدیدآورنده، آمادهسازی برای چاپ طراحی و تولید، توزیع و فروش.
کتاب کار انتشارات و در حیطه وظایف آن است . ناشر مدیریت و مسؤلیت نظارت اصلی و تصمیمگیرهای لازم برای مراحل مختلف آمادهسازی و نشر کتاب را از ابتدا و پیش از چاپ کتاب دیجیتال تا انتها و پس از چاپ بر عهده دارد.
سوالات متداول
بله! نویسنده بدون همکاری با ناشر کتاب نیز میتواند اقدام به چاپ اثر خود کند. به انتشار کتاب بدون همکاری با ناشر خود انتشاری میگویند. در این روش نویسنده تمامی مراحل چاپ کتاب از ویراستاری و صفحهآرایی گرفته تا چاپ و بازاریابی را خود انجام میدهد. از مزایای بارز این روش میتوان به کنترل کامل نویسنده بر تمامی جنبههای کتاب (ویرایش متن، طراحی جلد و قیمت) و سود بیشتر از فروش کتاب اشاره کرد.
